2η Απελευθέρωση Βόρειας Ηπείρου

Τελικά, στις 8 Ιουλίου 1914, η Κορυτσά βρίσκεται, υπό Βορειοηπειρωτική Διοίκηση, και λίγο αργότερα το Τεπελένι και το Βεράτιο, ύστερα από Έφοδο.

Στις 17 Μαΐου 1914, εκδηλώθηκε Επανάσταση στην Αλβανία, υποκινούμενη από τους Νεότουρκους που έθεσε σε κίνδυνο το Πρωτόκολλο.

Οι δραστηριότητες των Επαναστατών αυτών ανησύχησαν τον Ε. Βενιζέλο, φοβούμενος εκτεταμένες λεηλασίες και σφαγές Αμάχων από την πλευρά τους.

Τελικά, στα τέλη Οκτωβρίου, ενώ είχε ξεσπάσει ο Α' Παγκόσμιος Πόλεμος, μετά από την συγκατάθεση των Μεγάλων Δυνάμεων, ο Ελληνικός Στρατός, εισήλθε για δεύτερη φορά στην περιοχή, ως παράγοντας σταθεροποίησης και προστασίας του πληθυσμού.

Έτσι η Προσωρινή Κυβέρνηση, τυπικά έπαψε να υπάρχει και η Βόρεια Ήπειρος βρίσκονταν ξανά υπό την προστασία του Ελληνικού Κράτους.

Ο Βενιζέλος μάλιστα, δήλωσε στο Ελληνικό Κοινοβούλιο, ότι μόνο κολοσσιαία λάθη θα αποστερούσαν από την Ελλάδα την Βόρειο Ήπειρο.

Μετά την παραίτηση του Βενιζέλου, οι επόμενες Φιλοβασιλικές Κυβερνήσεις προέβησαν σε ενέργειες που απομάκρυναν την Ελλάδα από τις δυνάμεις της Αντάντ, ιδιαίτερα λόγω της στάσης της να επιμείνει στην ουδετερότητα και να μην εισέλθει με το πλευρό της στον Α Παγκόσμιο Πόλεμο.

Στις αρχές του 1916, η περιοχή της Βορείου Ηπείρου, συμμετείχε στις Βουλευτικές Εκλογές εκλέγοντας 16 εκπροσώπους στο Κοινοβούλιο.

Τον Μάρτιο, με Βασιλικό Διάταγμα, ανακηρύχθηκε η Ένωση της Περιοχής, η οποία διοικητικά αποτελούνταν από τους νομούς Αργυροκάστρου και Κορυτσάς.

Επίσης, οι Μεγάλες Δυνάμεις, οδήγησαν στην είσοδο των Ιταλικών (Αργυρόκαστρο) και Γαλλικών (Κορυτσά) Στρατευμάτων.

Οι Έλληνες της Περιοχής, υπέστησαν μεγάλους διωγμούς, και τα δικαιώματα τους διαρκώς καταπατούνταν και από Αλβανούς και από Συμμάχους.