Η Επανάσταση στην Ήπειρο.

Καθοριστικό γεγονός για την διαμόρφωση των εξελίξεων της Ελληνικής Επανάστασης, ήταν ότι στις αρχές του 1822 δολοφονήθηκε ο Αλή Πασάς και η “Επανάσταση” του καταπνίγηκε.

Έτσι, οι Οθωμανοί, μπορούσαν να στραφούν κατά της Ελλάδας. Ο αρχηγός της εκστρατείας Χουρσίτ, κατευθύνθηκε εναντίον του Σουλίου για να καταστρέψει την μόνιμη εστία αντίστασης στην Ήπειρο.

Κυρίευσε αρχικά το Σούλι, άλλα οι Σουλιώτες οργάνωσαν νέα άμυνα στις θέσεις Κιάφα και Ναβαρίκο.

Αργότερα ο Χουρσίτ κλήθηκε στη Λάρισα κατηγορούμενος από τους κύκλους του Σουλτάνου για οικειοποίηση της περιουσίας του Αλή Πασά.

Ο Χουρσίτ, παρόλο που έστειλε όλη την περιουσία του Αλή Πασά στον Σουλτάνο, οι φήμες για “αμύθητα πλούτη” του Αλή Πασά, έκαναν τον Σουλτάνο να απαγγείλει τέτοιες κατηγορίες.

Συνάμα, ο Ομέρ Βρυώνης, συνέχισε το έργο του Χουρσίτ.

Οι Έλληνες για να βοηθήσουν τους Σουλιώτες που βρίσκονταν σε δυσμενή θέση, επιχείρησαν αντιπερισπασμό στέλνοντας στρατό στα νότια της Ηπείρου με Αρχηγό τον Μαυροκορδάτο.

Παράλληλα ένα στρατιωτικό σώμα με αρχηγό τον Κυριακούλη Μαυρομιχάλη αποβιβάστηκε στην περιοχή του Φαναρίου στις εκβολές του Αχέροντα άλλα απέτυχε.

Το σώμα του Μαυροκορδάτου στο οποίο συμπεριλαμβανόταν και ένας λόχος Φιλελλήνων μετά από ορισμένες επιτυχίες στο Κομπότι, ηττήθηκε στη μάχη του Πέτα από τις δυνάμεις του Κιουταχή. 

Τα υπολείμματα του στρατού κατέφυγαν στο Μεσολόγγι. Λίγο μετά έπεσε και το Σούλι και οι δυνάμεις του Ομέρ Βρυώνη συναντήθηκαν με αυτές του Κιουταχή προελαύνοντας κατά του Μεσολογγίου.

Η πρώτη πολιορκία του Μεσολογγίου κατέληξε σε αποτυχία για τους Οθωμανούς, οι οποίοι αποσύρθηκαν τον Δεκέμβριο του 1822.

Εν τέλει, δεν πρέπει να ξεχνάμε πως με την έκρηξη της Επανάστασης, η Ήπειρος επαναστάτησε υπό τον Μακρυγιάννη και τον σπουδαίο Γώγο Μπάκολα. Για λίγες ημέρες κατέλαβαν και την Άρτα!

Οι Οθωμανοί στράφηκαν με τεράστια δύναμη εναντίον των Ελλήνων και πολλοί Έλληνες εγκατέλειψαν το Στράτευμα.

Η Μάχη που δόθηκε στην Άρτα Δεκέμβριο του 1821 ήταν ηρωική όμως οι Έλληνες ηττήθηκαν.